บอนไซสนเจโซ | Picea jezoensis

ข้อมูลต้นสน (โดย Wikipedia)

สนเจโซ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Picea jezoensis หรือ Picea yezoensis) เป็นต้นไม้ไม่ผลัดใบ ที่มีความสูงตั้งแต่ 30-50 เมตร และเส้นผ่าศูนย์กลางลำต้นกว้างสุดถึง 2 เมตร พบได้ทั่วไปในภูมิภาคป่าฝนเขตอบอุ่นในแถบตะวันออกเฉียงเหนือของเอเชีย ตั้งแต่ตอนกลางของประเทศญี่ปุ่นไปจนถึงชายแดนเกาหลีเหนือ-จีน ตลอดจนทางตะวันออกไซบีเรีย แถบ ซีค็อต-เอลิน, หมู่เกะคุริล, เกาะซาฮาลิน และ คัมชัตกา

สนเจโซมี 2 พันธุ์ย่อย แบ่งตามภูมิศาสตร์ ได้แก่
  1. Picea jezoensis พันธุ์ย่อย. jezoensis (สนเจโซ) พบได้ในแถบจังหวัดฮกไกโด
  2. Picea jezoensis พันธุ์ย่อย hondoensis (Mayr) P. A. Schmidt (สนฮนโด) กระจายตัวอยู่บนภูเขาสูงทางภาคใต้ของเกาะฮนชู ตอนกลางของประเทศญี่ปุ่น

บอนไซสน (โดย Walter Pall)

"บอนไซสนต้นนี้เก็บมาจากญี่ปุ่น มันน่าจะเป็นต้นสนที่เกิดก่อนสงคราม ผมทำการเปลี่ยนกระถางในช่วงกลางเดือนพฤษภาคม(เดือนที่ 5) ในตอนแรกผมวางแผนว่า ถ้าต้นสนดูแข็งแรงดีผมจะทำการดัดลวดในเดือนสิงหาคม(เดือนที่ 8) แต่ตอนนี้(กรกฎาคม, เดือนที่ 7) ดูเหมือนมันจะแข็งแรงดีแล้ว ผมจึงเริ่มลงมือพันลวด ลวดที่พันนี้จะอยู่บนต้นบอนไซประมาณ 3-5 ปี ในช่วงปีที่ 4 มันก็น่าจะเอาออกไปจัดแสดงได้ อย่างไรก็ตามผมรู้สึกพอในมากกับการพัฒนาการของต้นไม้ในเวลาเพียง 2 เดือน"

ต้นสนที่เพิ่งได้มาจากญี่ปุ่น ดูแก่มาก

 ตอนเอามามันยังอยู่ในกระถาง ซึ่งในลำดับถัดไปจะเอาต้นสนไปปลูกไว้ในหิน

 หนึ่งในการทำให้ต้นไม้ดูมีอายุมาและเก่าแก่ คือการใช้เทคนิคการทำไม้ตายซาก
(มันเป็นแบบนี้มาตั้งแต่ได้มาจากญี่ปุ่น แผลมันอาจเกิดขึ้นจากอุบัติเหตุจริง
หรืออาจทำให้มันเป็นแผลเอง)

สำหรับวิธีการทำไม้ตายซากนั้น ทำได้โดยการลอกเปลือกออก แต่ต้องทำด้วยความระมัดระวัง เนื่องจากต้นไม้จำเป็นต้องใช้เปลือกไม้ในการดำรงชีวิต จึงต้องเหลือเปลือไว้มากพอสมควร จากนั้นให้ทาสารละลายปูนขาวผสมกับกำมะถันซึ่งมีคุณสมบัติในการรักษาเนื้อไม้และฟอกสีไม้ให้ขาว



ในแวดวงบอนไซนั้นจะมีคำว่า "จิน" (Jin) ซึ่งหมายถึงกิ่งไม้ที่ตายแล้วและยิงติดอยู่กับต้นไม้ กิ่งไม้พวกนี้ไม่มีเปลือกหุ่ม เหลือเพียงแกนไม้สีขาวซีด ลักษณะนี้ในธรรมชาติมักเกิดกับสนเป็นส่วนใหญ่

การสร้างกิ่งายซากนั้นก็เพื่อทำให้เกิดความรู้สึกว่าต้นไม้มีอายุมากแล้ว สำหรับวิธีการทำนั้น เมื่อเราเลือกกกิ่งที่จะทำเป็นกิ่งตายซากแล้ว ให้ลอกเปลือกของกิ่งนั้นออกให้หมด หลังจากลอกเปลือกแล้วต้องเอาไปตากแดดให้กิ่งแห้งสนิทเสียก่อนจึงจะเคลือบด้วยน้ำยาสารละลายปูนขาวผสมกำมะถัน ซึ่งจะช่วยในการฟอกสีและรักษาเนื้อไม้ น้ำยานี้ต้องทาทุก ๆ ปี เพื่อรักษากิ่งที่ตายซากให้อยู่คงทน


 หินที่จะนำมาปลูกต้นสน


 ทำการเปลี่ยนกระถางใหม่
ควรรอให้ต้นไม้ได้ฟื้นฟูสภาพ ก่อนที่จะทำการตัดแต่งหรือดัดลวด
ระยะเวลาที่รอ ขึ้นอยู่กับชนิดของต้นไม้ บางสายพันธุ์ก็พัฒนาเร็ว บางพันธุ์ก็ช้า
สำหรับต้นนี้ Walter Pall คิดไว้ว่าจะรอสัก 3 เดือน
แต่ดู ๆ แล้วมันแข็งแรงเร็ว จึงไม่รอ



 ภาพสุดท้ายก่อนทำการดัดลวด

 ในขณะดัดลวดก็ทำการตัดใบออกด้วย

 พันลวดดัดเรียบร้อยแล้ว
จะเห็นได้ว่าใบต้นไม้ดูเบาบางลง








บรรณานุกรม

1. Walter Pall. (2557). Ezo spruce #4. ค้นข้อมูล วันที่ 29 ธันวาคม 2557. จาก http://walter-pall-bonsai.blogspot.com/2014/07/ezo-spruce-4_6.html
2. บอนไซ. (2557). เทคนิคการทำ ไม้ตายซาก. ค้นข้อมูล วันที่ 29 ธันวาคม 2557. จาก http://www.bonsai-thai.com/2014/12/deadwood-techniques.html
3. Wikipedia. (2557). สนเจโซ. ค้นข้อมูล วันที่ 29 ธันวาคม 2557. จาก https://th.wikipedia.org/wiki/สนเจโซ